GENETYKA A SKOLIOZA

Genetyka a skolioza

Dlaczego genetyka jest ważna w leczeniu skoliozy i jak należy rozumieć jej rolę w procesie leczenia skoliozy?

Każdy gatunek dysponuje sterowaniem ruchem według informacji genetycznej. Jednocześnie człowiek posiada predyspozycje do wyuczenia sterowania ruchem nie tylko według mechanizmów neurofizjologicznych (“podnieś rękę i trzymaj” jest takim mechanizmem). Na turnusach wykorzystujemy wszelkie formy uczenia motorycznego.

Metoda MRCST osadzona jest w teorii bio-kultury. Jej istotą są takie oto twierdzenia:

Biologia determinuje to, co w człowieku konieczne i podlega prawom przyrody, zaś kultura warunkuje to, co w nim przypadkowe. Na człowieka działa przyroda i kultura. Proces rozwoju struktur wrodzonych mózgu jest kształtowany przez środowisko socjokulturowe.

Antropologia fizyczna człowieka jest tą dziedziną, która odkryła zakodowane informacje w genach ludzkiego mózgu – tzw. struktury wrodzone, genetyczne.

Biologiczne struktury wrodzone determinują sterowanie ruchem.
Dzięki kodowi genetycznemu człowiek nabywa motorycznych umiejętności na wiele sposobów. Człowiek może kształtować swoją postawę ciała według reguł neurofizjologii, psychiki i umysłu.

Celem uczenia/wychowania motorycznego jest 'wydobywanie’ zakodowanych mechanizmów sterowanie ruchem i kształtowanie osobowości motorycznej.

Uczenie/wychowanie motoryczne jest nacelowane na formowanie psychiki i osobowości motorycznej, zaś osobowość motoryczna korzysta z przekazanej wiedzy.

Człowiek posiada zakodowane w genach mózgu predyspozycje sterowania ruchem, które podlegają motorycznemu uczeniu w środowisku socjokulturowym. Zakodowane w genach predyspozycje dotyczą m.in. zdolności motorycznego uczenia się. Wraz z narodzinami dziecko podlega środowiskowemu uczeniu motorycznemu. Każda ingerencja ruchowa (np. podanie ręki dziecku, które robi pierwsze kroki) oraz ingerencja językowa powoduje, że dziecko podlega stałej motorycznej nauce, w tym nauce sterowania postawą ciała. Kognitywny fizjoterapeuta w trakcie badania obserwuje nie tylko siłę, geometrię czy zakresy ruchu, lecz konsekwencje przeszłego  uczenia motorycznego pacjenta. Turnus jest doskonałym czasem, by móc obserwować biokulturowe przejawy sterowania ruchem pacjenta.

Postawa ciała manifestuje także, oprócz biologicznych determinantów, sposób uczenia się sterowania ruchem, nabyte wzorce postawy ciała według wymogów środowiska socjokulturowego.

Jednym słowem postawa ciała ujawnia biologię organizmu oraz przeszłe procesy  uczenia/wychowania posturalnego dziecka.

Dzięki aktywności ruchowej w środowisku socjokulturowym człowiek nie tylko rozwija się biologicznie, lecz także kształtuje psychiczne predyspozycje motorycznego uczenia się. Motoryczne uczenie odbywa się w środowisku socjokulturowym.

Przebywanie człowieka w środowisku socjokulturowym regulowane jest wartościami i normami. Fizjologia człowieka poucza, że poruszamy się szybko lub wolno dzięki włóknom szybko i wolno kurczliwym w mięśniach. Fizjologia nie dysponuje pomiarem sterowania ruchem według motywacji.  Przecież podstawą ludzkich zachowań w środowisku jest motywacja. Ten rodzaj ruchu jest badany przez kognitywistów.

Człowiek wykonuje ruchy szybkie, wolne, statyczne i dynamiczne. Jednak te fizjologiczne kategorie opisują jedynie fizjologiczne aspekty sterowania ruchem pomijając psychiczne sterowanie ruchem. Człowiek steruje też ruchem, który może być regulowany potrzebami, motywacjami, wartościami.

Na turnusie pacjent wykorzystuje wszystkie poznane mechanizmy sterowania ruchem.

Ruch korekcyjny,  wykonywany przez pacjenta, jest mierzony geometrycznie, fizjologicznie (siła, wytrzymałość, zakres ruchu), ale też aksjologicznie. Kognitywistyka wnosi do fizjoterapii istotne rozszerzenie technik, którymi klasyczna fizjoterapia nie dysponuje. Klasyczna fizjoterapia nie zajmuje się psychicznymi, umysłowymi możliwościami sterowania ruchem, lecz zajmuje się jedynie fizjologią, neurobiologią, mięśniowymi reakcjami w odpowiedzi na mechaniczny bodziec i behawioralne uczenie.

Tym, czym jest motoryczne uczenie się, jest przedmiotem badań przede wszystkim  dyscyplin sportowych, sztuki (balet, taniec), ale także kognitywnej fizjoterapii skolioz.

Na turnusie wykorzystujemy poznane techniki fizjoterapeutyczne, które oddziaływają na ciało, ale także techniki kognitywne, które oddziaływają na psychikę, umysł. Staramy się wydobyć możliwości motorycznego uczenia się tkwiące w psychice pacjenta, których wcześniej nikt nie zauważył, nie wykorzystał.

Motoryczne uczenie się dotyczy zdolności psychicznych, choć są one biologicznie warunkowane. Motoryczne uczenie się może mieć miejsce jedynie poprzez wiedzę kognitywną: psychologiczną, antropologiczną, wiedzę o kulturze, wiedzę o spostrzeganiu, poznawaniu, myśleniu, wyobrażaniu, wartościowaniu.

W ramach naszych zajęć na turnusie mózg pacjenta podlega “programowaniu”. Aby kręgosłup pacjenta prostował się należy nie tylko poprawić siłę, zakres ruchu, wytrzymałość, wzorcować ruch korekcyjny wedle schematu klasycznych metod fizjoterapeutycznych, ale pracować z mózgiem pacjenta poprzez pracę z jego psychiką i umysłem.

Do kluczowych predyspozycji, które w wyniku rozwoju i kulturowego uczenia, wychowania motorycznego przyjmują status dyspozycji należy:

genetycznie wrodzona struktura sterowania ruchem.

Genetycznie wrodzona struktura sterowania ruchem jest wspólna dla wszystkich ludzi, choć o zdolności do nauczenia się konkretnego sterowania ruchem decyduje dane środowisko kulturowo-społeczne, co wskazuje na jej biokulturowy charakter.

Jeżeli środowisko rodzinne, szkolne uruchamiało tylko część mechanizmów motorycznego uczenia się, to konsekwencją tego jest niedostateczne wykształcenie umiejętności sterowania ruchem.

Wielu kognitywnych naukowców wskazuje, że język sterowania ruchem wyznacza granice wszelkiego możliwego poznania i kreowania ruchu, i że to on jest fundamentem motorycznego uczenia się. 

Musimy więc uważać na nasze wypowiedzi, gdyż to one kształtują predyspozycje mózgu uczenia się sterowania ruchem.

Otóż fizjoterapeuta kognitywny stosuje wszystkie poznane mechanizmy uczenia sterowania ruchem.

Osoby ze skoliozą często zastanawiają się czemu skolioza jest w ich życiu?

Skolioza jest też efektem braku dostępności do kolejnych poziomów motorycznego uczenia się.

Nasze turnusy MRCST przywracają dostępność do wszystkich poziomów motorycznego uczenia się.

Współpraca z pacjentem polega m.in. na otwartości na nowe techniki motorycznego uczenia się, które dotyczą możliwości psychicznych.