Posturalny odruch warunkowy
Sytuacje i ciało motoryczne nieustannie się zmieniają. Posturalne odruchy bezwarunkowe, jako dziedziczne i względnie niezmienne, nie wystarczają do reagowania na wszystkie możliwe warunki.
Neurofizjologia Posturalna, przystosowując się do zmiennego środowiska, wytwarza nowe formy działania uzupełniające mechanizmy wrodzone. Tymi mechanizmami, nabywanymi w trakcie rozwoju, są posturalne odruchy warunkowe.
Są one generowane przez bodźce w obrębie organizmu, chociaż same stanowią odpowiedź na wymagania środowiska. Każdy posturalny odruch warunkowy powstaje na bazie konkretnego posturalnego odruchu bezwarunkowego.
Posturalny odruch warunkowy to nabyta dzięki ćwiczeniom reakcja organizmu, zbudowana na podstawie odruchu bezwarunkowego. Powstaje przez uczenie się podświadomej Neurofizjologii Posturalnej i może być kształtowany między innymi za pomocą wzmocnienia.
Rola powtórzeń i kojarzenia
Odruch warunkowy wiąże się z analizą bodźca przez ośrodki kojarzenia w mózgu. Jego powstawanie wynika z zaplanowanego powtarzania określonych układów ciała oraz z integracyjnej funkcji mózgu, który łączy dane pochodzące z różnych receptorów.
Wyuczony posturalny odruch warunkowy powstaje na skutek wielokrotnego powtarzania schematu ciała motorycznego przy wykorzystaniu istniejącego odruchu bezwarunkowego. Warunkowanie może być wieloetapowe, wielowarstwowe i złożone.
Przystosowanie do środowiskowych wzorców posturalnych polega na warunkowaniu kolejnych odruchów posturalnych oraz ich integrowaniu.
Reakcja wyprzedzająca
Charakterystyczne dla procesu warunkowania jest to, że bodziec warunkowy — na przykład ruch ręką — poprzedza bodziec bezwarunkowy, taki jak zaburzenie równowagi. Po odpowiedniej liczbie powtórzeń sam ruch ręki może wywołać reakcję przygotowującą ciało do perturbacji.
Powstanie posturalnego bodźca warunkowego musi poprzedzać podświadoma analiza ruchu w obrębie mózgu. Dzięki takim odruchom człowiek uczy się zachowań chroniących przed upadkiem i urazem. Sama zmiana położenia ręki może przygotować mięśnie posturalne do reakcji równoważnej, zanim rzeczywiście dojdzie do zaburzenia stabilności.
Posturalne odruchy warunkowe umożliwiają przystosowanie się do zmiennych warunków środowiska poprzez zmianę czasoprzestrzennego układu ciała motorycznego. Ich znaczenie najlepiej widać w klasycznych modelach warunkowania opisanych w artykule o eksperymentach Pawłowa i Skinnera.
